BİRİNCİ BÖLÜM

AMAÇ, KAPSAM, DAYANAK, TANIMLAR

AMAÇ:

Madde 1: Mahalle Meclisleri; Adalar ilçesinde bulunan tüm mahallelerde yaşayanların yerel yönetim ve karar süreçlerine katılmalarının sağlanması, mahalle ölçeğinde komşuluk bilincinin, dayanışma ve uzlaşı kültürünün geliştirilmesi amacıyla, mahallenin sosyal, ekonomik ve çevreyle ilgili sorunlarının tartışıldığı, çözümlerin geliştirildiği, gönüllülük esasına dayalı bir yapı olarak kurulmuştur.

Bu yönergenin amacı Heybeliada Mahalle Meclisi’nin kuruluş prosedürünü, değerlerini ve çalışma ilkelerini, yasal dayanaktan kaynaklanan usul ve esaslarını düzenlemektir.

Mahalle meclisleri aktif vatandaşlığı ve kentsel-mekânsal aidiyeti geliştirmek; kent sakinlerinin kentsel politikaların üretim ve karar alma süreçlerine katılımını sağlamak; dışarıda bırakmama ilkesine ve toplumsal cinsiyet eşitliğine duyarlı, çözüm odaklı ve dayanışma esaslı bir hemşeri hukukunu hayata geçirmek; kentlerin doğal, maddi ve maddi olmayan kültür varlıklarını sahiplenecek farkındalığı geliştirmek; kent hakkı ihlâllerine bağlı sorunların çözülmesinde ortak aklı harekete geçirmek; mahallenin kent yönetiminde temsilini sağlamak; mahalle ölçeğinde ortak karar alabilme ve kendini yönetebilme kapasitesini geliştirmek imkânına sahiptirler. Heybeliada Mahalle Meclisi bu imkânları hayata geçirmek amacı taşır.

KAPSAM:

Madde 2: Bu yönerge Heybeliada Mahalle Meclisi’nin temel değerlerini, yönetim ilkelerini, organlarını, görev ve yetkilerini, çalışma usul ve esaslarını kapsar.

DAYANAK:

Madde 3: Heybeliada Mahalle Meclisi, 5393 sayılı Belediyeler Kanunu’nun Mahalle ve Yönetimi başlıklı 9. Maddesi, Hemşeri Hukuku başlıklı 13. Maddesi ve Kent Konseyi başlıklı 76. Maddesi yasal dayanak alınarak oluşturulmuştur.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nda, belediye hizmetlerinin vatandaşlara en yakın yerlerde ve en uygun yöntemlerle sunulması hükme bağlanmıştır. Bu hüküm Türkiye’nin imzaladığı ve 1993 yılında yürürlüğe koyduğu Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı’nın (AYYÖŞ) temel sözleşme hükümlerinden biri olan “hizmetin yerindenliği” ilkesi ve “yurttaşların oluşturduğu meclisler” maddesi ile uyumludur. Avrupa Konseyi’ne üye devletlerin tümü demokratik katılım hakkının en doğrudan kullanım alanının yurttaşların oluşturduğu yerel meclisler olduğu şartını kabul etmiştir.

Belediye Kanunu’nun Mahalle Yönetimi başlıklı 9. maddesinin ikinci fıkrasında mahalle meclisinin tarifi yapılmakta olup “Kent Konseyi” başlıklı 76. maddesinde de “vatandaşlardan oluşan meclisler” tarif edilmiştir. Bu tarife göre mahalle meclislerinin işlevi demokratik katılımı kent bağlamında en küçük ölçekte hayata geçirmektir.

Kent Konseyi Yönetmeliği’nin 12. maddesine göre, Ket Konseyi altında meclis ve çalışma grupları oluşturulabilir ve çalışma usul ve esasları Kent Konseyi Genel Kurulu tarafından belirlenir.

TANIMLAR:

Madde 4: Bu yönergenin uygulamasında,

Belediye: Adalar Belediyesi’ni,

Kent Konseyi: Adalar Kent Konseyi’ni,

Mahalle Meclisi: Heybeliada Mahalle Meclisi’ni,

Çalışma Grupları: Çeşitli konularda aktif çalışanlarca kurulmuş ya da kurulacak olan çalışma gruplarını,

Seçmen: Seçme ve seçilme hakkına sahip ve Mahalle Muhtarlığı’nda ikametgâh kaydı bulunan veya ikinci adres bildirimi bulunan en az 18 yaşına basmış T.C vatandaşlarını ve yabancı uyrukluları,

Yönerge: Heybeliada Mahalle Meclisi yönergesini tanımlamaktadır.

İKİNCİ BÖLÜM

HEYBELİADA MAHALLE MECLİSİ’NİN GÖREV VE SORUMLULUKLARI, İLKELERİ VE OLUŞUMU

MAHALLE MECLİSİ’NİN GÖREV VE SORUMLULUKLARI:

Madde 5:

1. Mahallelilerin mahalleyi ilgilendiren, yaşam alanlarına ilişkin tüm konularda çoğulcu, eşit, demokratik biçimde tartışma ve karar alma sürecine aktif katılımını sağlamak, bunun zeminini ve araçlarını oluşturmak;
2. Temel yaşam alanı olarak “mahalle”de komşuluk dayanışması ve dışarıda bırakmama ilkesiyle bir arada yaşama bilinciyle Adalar’ın geçmişinden gelen çok-kültürlü, çok-dilli, çok-inançlı toplumsal mirasına, doğal, maddi ve maddi olmayan kültür varlıklarına sahip çıkmak ve geliştirmek; 3.Mahalle halkının maddi ve manevi her konuda dayanışma, yardımlaşma, birlikte üretme imkânlarını yaratmak, geliştirmek, yaygınlaştırmak;
3. Adalar’ın doğal, tarihi, mimari, kültürel mirasına ve özgünlüklerine zarar verecek, tahripkâr uygulamalara karşı çıkmak, bunlarla mücadele etmek;
4. Başta ormanlar, kıyılar ve deniz olmak üzere Adalar’ın ve çevresinin ekolojik ortamının zarar görmesine engel olmak, ekolojik dengeyi korumak;
5. Mahallelilerin ihtiyaçları, istekleri, önerileri doğrultusunda her alanda çalışma gruplarının oluşturulmasına katkıda bulunmak.

MAHALLE MECLİSİ’NİN İLKELERİ:

Madde 6:

1. Şeffaflık

Mahalle Meclisi çalışmasının tüm evrelerinde şeffaflık esas alınır. Toplantılar ve alınan kararlar tüm mahalle sakinlerine açıktır ve bilgi paylaşımı tarafsız, eksiksiz ve koşulsuz yapılır.

2. Gönüllülük

Mahalle Meclisi çalışmasına gönüllü katılım esastır.

3. Tarafsızlık

Mahalle Meclisi tüm siyasi yapılara eşit mesafede durur. Mahalle Meclisi çalışmasında hiçbir siyasi parti ya da yapının örgütlenme ve propaganda faaliyeti yürütülemez.

4. Evrensel İnsan Haklarına Saygı

Mahalle Meclisi çalışmalarında Evrensel İnsan Haklarına aykırı olarak inanç, dil, ırk, mezhep, kültür, sınıf ve toplumsal cinsiyet ayrımcılığı yapılamaz.

MAHALLE MECLİSİ’NİN OLUŞUMU:

Madde 7:

Mahalle Meclisi birinci ya da ikinci ikamet kaydı Heybeliada’da olan tüm Heybeliada sakinlerinden oluşur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

MAHALLE MECLİSİ’NİN ORGANLARI

Madde 8:

Mahalle Meclisi aşağıdaki organlardan oluşur.

1. Seçim Kurulu
2. Temsilciler Kurulu
3. Koordinasyon Kurulu
4. Çalışma Grupları

Madde 9:

Seçim Kurulu:

Seçim Kurulu seçim öncesinde, seçim günü ve seçim sonrasında Mahalle Meclisi üyelerinin sağlıklı bir şekilde seçilebilmesinin sorumluluğunu üstlenen ve seçim sürecini yürüten gruptur.

Seçim Kurulu, Heybeliada Mahalle Meclisi’nin kuruluş aşamasında (ilk seçimlerde), Heybeliada Mahallesi Muhtarı, Heybeliada Mahalle Muhtarlığının bir azası, Adalar Kent Konseyi Yürütme Kurulu’ndan bir kişi, Adalar Kent Konseyi Genel Kurulu’nda olup Heybeliada’da ikamet eden iki kişi ve Heybeliada Mahalle Meclisi Çalışma Grubu’ndan beş kişi olmak üzere on kişiden oluşur.

Mahalle Meclisi kurulduktan sonraki seçimlerde Seçim Kurulu’nun nasıl oluşturulacağını Koordinasyon Kurulu belirler.

Madde 10:

Temsilciler Kurulu:

Madde 11:

Koordinasyon Kurulu:

1. Heybeliada sakinlerinin ihtiyaçları, arzuları doğrultusunda, Mahalle Meclisi’nin amacıyla ve temel ilkeleriyle çelişmeyen her konuda faaliyet yürütmek üzere Çalışma Grupları oluşturulur.
2. Çalışma grupları tüm Heybeliada sakinlerine açıktır. Çalışma Grubu önerisi Koordinasyon Kurulu’na sunulur.
3. Her Çalışma Grubu çalışma hukukunu kendisi belirler. Çalışma gruplarının üyeleri ve Koordinasyon Kurulu, yapılan çalışmalar hakkında Temsilciler Kurulu’nu bilgilendirir.
4. Çalışma grupları aynı veya benzer konuda diğer mahalle meclislerinde ve Kent Konseyi’nde kurulan çalışma gruplarıyla iş birliği yapabilir.
5. Mahalle Meclisi’nin Kent Konseyi Yürütme Kurulu’ndaki temsilcisi, Kent Konseyi Yürütme Kurulu toplantılarında, çalışma gruplarının çalışmaları hakkında bilgi verir.

Madde 13:

Mahalle Meclisi’nin Çalışma Usulleri:

1. Mahalle Meclisi’nin Temsilciler Kurulu üyeleri iki yıl için seçilir. İki yılın sonunda seçimler tekrarlanır. Mahalle Meclisi’nin Koordinasyon Kurulu üyeleri ise bir yıl için seçilir. Bir yılın sonunda Koordinasyon Kurulu Temsilciler Kurulu tarafindan yeniden oluşturulur.
   
2. Mahalle Meclisi’nin Adalar Kent Konseyi’ndeki temsilcisi Koordinasyon Kurulu’nun üyeleri arasından seçilir.
   
3. Temsilciler Kurulu her ayın belirlenen gününde ve gereğinde olağanüstü çağrı üzerine toplanır.(Yüz yüze toplantının mümkün olmadığı şartlarda online toplantı yapılabilir.)

Olağanüstü toplantı için Temsilciler Meclisi’nin 1/3’ünün çağrıda bulunması yeterlidir.

Acil durumlarda Koordinasyon Kurulu ve çalışma grupları da Temsilciler Kurulu’nu toplantıya çağırabilir.

4. Koordinasyon Kurulu en az ayda bir olmak üzere olağan olarak toplanır. (Yüz yüze toplantının mümkün olmadığı şartlarda online toplantı yapılabilir.)

Olağanüstü toplantı için Temsilciler Meclisi’nin 1/3’ünün çağrıda bulunması yeterlidir.

Acil durumlarda çalışma grupları da Koordinasyon Kurulu’nu toplantıya çağırabilir.

5. Temsilciler Kurulu ve Koordinasyon Kurulu toplantıları herkese açıktır. Bu kurulların üyesi olmayan mahalle sakinlerinin de söz alma hakkı vardır, ancak oy kullanamazlar.

6. Temsilciler Kurulu ve Koordinasyon Kurulu’nda kararlar oydaşma yöntemiyle alınır; toplantıya katılanların 1/3’ünün itiraz ettiği bir konu karara bağlanmaz.

7. Temsilciler Kurulu ve Koordinasyon Kurulu toplantılarında alınan kararlar ve toplantı notları belirlenen araçlarla duyurulur. Alınan kararlar Kent Konseyi Yürütme Kurulu’nun toplantısında, Mahalle Meclisi temsilcisi tarafindan Kent Konseyi Yürütme Kurulu’na iletilir.

8. Koordinasyon Kurulu, toplantı notlarını üç gün içinde Temsilciler Kurulu’na sunar.

9. Mahalle Meclisi’nin bütün çalışmaları ve kararları Koordinasyon Kurulu tarafindan kayıt altına alınarak mahallenin belleği oluşturulur.

10. Mahalle Meclisi gerek duyulan hallerde diğer mahalle meclisleriyle birlikte ortak çalışmalar yürütebilir ve bölgesel kararlar alabilir.

11. Mahalle Meclisi’nin kurulları ve çalışma grupları hiçbir şekilde para toplayamaz.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

SEÇME, SEÇİLME HAKKI VE SEÇİMLER

Madde 14: Seçmen

5393 Sayılı Belediye Kanunu’nun 13. maddesi “Herkes ikamet ettiği beldenin hemşerisidir,” demektedir. Heybeliada Mahalle Meclisi seçmenlerini, birinci ya da ikinci ikameti Heybeliada mahallesinde olan 18 yaşından büyük, seçme ve seçilme hakkına sahip tüm Heybeliada sakinleri oluşturur.

Madde 15: Seçim usulleri

1. Oluşturulan Seçim Kurulu (bkz. Madde 9), Temsilciler Kurulu seçimi için gerekli hazırlıkları yürütür, mümkün olan en yaygın tanıtımı, duyuruları yapar, adil ve serbest bir seçim için önlemleri alır. En geç 45 gün içinde seçimi organize eder. Seçim sonuçlarının Seçim Kurulu tarafından ilan edilmesiyle Heybeliada Mahalle Meclisi kurulmuş olur.
   
2. Seçim Kurulu seçim tarihinden 15 gün önce, seçimi muhtarlık, iskeleler ve çarşı içinde; ayrıca, sosyal medya araçlarını, iletişim gruplarını kullanarak etkin ve yaygın biçimde duyurur.
   
3. Temsilciler Kurulu üyesi olmak isteyen ve seçmen olma gereklerini yerine getiren adaylar seçimden 5 gün önce, saat 17.00’a kadar yazılı olarak Seçim Kurulu’na başvurur.
   
4. Adaylık başvurusunun sona ermesinin ardından, aday listesi oluşturularak muhtarlıkta ve belirlenen görünür alanlarda seçim tarihi, sandık yeri bilgisiyle birlikte ilan edilir.
   
5. Seçim günü, önceden ilan edilen yerde tek sandık kurulur. Sandıkta Seçim Kurulu görev yapar. Oy verme saat 09.00’da başlar, 17.00’de sona erer. Birinci veya ikinci ikamet yerinin Heybeliada Mahallesi olduğunu belgeyle ibraz eden ve geçerli bir kimlik belgesi gösteren seçmenler (Madde 13) seçimde oy kullanabilirler.
   
6. Seçim seçmenlerin Temsilciler Kurulu üyesi olmasını arzu ettikleri isimleri (bir ya da daha çok), aday listesinde işaretlemeleri yöntemiyle yapılır.
   
7. Seçimde gizli oy, açık sayım ilkesine uyulur. Sayım kurallarını Seçim Kurulu belirler.
   
8. Seçim, gizli oy verme ilkesini çiğnemeyecek şekilde, herkesin izlemesine açıktır.
   
9. Adaylar arasında oyların eşit çıkması halinde “pozitif ayrımcılık” ilkesi uygulanır. Bunun uygulanamadığı durumlarda kura çekilir.
   
10. Temsilciler Kurulu’nun oluşacağı ilk seçimi, Kent Konseyi Yürütme Kurulu (veya Kent Konseyi’nin kendi içinden belirleyeceği bir seçim grubu) gözlemci olarak izler ve olası itirazları aym gün içinde değerlendirerek karara bağlar.
    
11. Seçim sonucu belirlendikten sonra, Temsilciler Kurulu’nun asil ve yedek üyeleri listesi duyurulur.
    
12. Temsilciler Kurulu üyelerinin seçiminden en geç bir ay sonra, yazılı olarak adaylığını bildiren üyeler arasından, toplumsal cinsiyet eşitliğini gözeterek, 7 asil ve 4 yedek olmak üzere Koordinasyon Kurulu üyelerinin seçimi yapılır. Koordinasyon Kurulu üyeleri seçiminde gizli oy, açık ayım ilkesine uyulur.

Madde 16:

Seçim Sonuçlarının İlanı ve Bildirilmesi: Seçim sonuçları, seçim tarihinden sonraki gün Kent Konseyi ve/veya Mahalle Muhtarlığında isim sırasıyla ilan edilir.

Madde 17:

Görev Süresi: Temsilciler Kurulu’nun görev süresi iki yıldır. Koordinasyon Kurulu’nun görev süresi ise bir yıldır. Adaylar en fazla iki defa üst üste seçilebilir. Bir dönem ara vermek kaydı ile tekrar aday olabilirler.

ALTINCI BÖLÜM

TEMSİLİYET, SORUMLULUK, BÜTÇE, YÜRÜTME, YÜRÜRLÜK

Madde 18:

Temsiliyet, Sorumluluk:

Mahalle Meclisi’nin Kent Konseyi Genel Kurulu’nda bir kişi ile temsil hakkı vardır. Bu temsilci Koordinasyon Kurulu tarafından, üyeleri arasından seçilir.

Ayrıca, Koordinasyon Kurulu tarafından kadın meclisine, gençlik meclisine, … meclisine, isteğe bağlı olarak temsilci seçilebilir.

Heybeliada Mahalle Meclisi Koordinasyon Kurulu ve Adalar Kent Konseyi Yürütme Kurulu karşılıklı sorumluluk ilişkisi içindedir.

Madde 19

Bütçe:

Temsilciler Kurulu ve Koordinasyon Kurulu toplantı, eğitim, etkinlik ve mekân benzeri konularda Kent Konseyi’nden destek alabilir. Mahalle Meclisi kurullarının ve çalışma gruplarının kampanya, etkinlik, proje, imza kampanyaları vb. faaliyetler gerçekleştirme talebinde bulunması durumunda, yapılacak çalışma için gerekli materyaller (afiş, broşür, sosyal medya duyurusu, ses sistemi vb.) Kent Konseyi tarafindan temin edilebilir. Gerekli hallerde danışma ihtiyacının karşılanması için uzmanlarla iletişim sağlanır.

Madde 20

Yürütme:

Bu yönergenin uygulanışı, Heybeliada Mahalle Meclisi Koordinasyon Kurulu’nun sorumluluğu altındadır. Yönergedeki olası değişiklikler Heybeliada Mahalle Meclisi Temsilciler Kurulu tarafindan yapılır ve Kent Konseyi Yürütme Kurulu onayına sunulur.

Madde 21

Yürürlük:

Bu yönerge hükümleri Adalar Kent Konseyi Genel Kurulu’nun onayı ile 1 Eylül 2024 tarihinde yürürlüğe girer.