Heybeliada Sanatoryumu sağlık amaçlıdır, kamu yararı için korunmalıdır

Heybeliada Sanatoryumu yalnızca bir bina ya da arazi değildir. Burası, bu ülkenin sağlık tarihinin, toplumsal hafızasının ve kamusal sorumluluğunun önemli bir parçasıdır. Türkiye’nin ilk sanatoryumu olarak bilinen bu alan, yıllar boyunca sağlık hizmeti üretmiş, insanların yaşamını dönüştürmüş, kamusal yarar fikrinin somut karşılığı olmuştur.

Bugün kamuoyuna yansıyan haberler ve iddialar nedeniyle bir kez daha aynı temel soruyla karşı karşıyayız: Heybeliada Sanatoryumu ve geniş arazisi sağlık hizmeti için mi korunacaktır, yoksa kamu yararıyla bağdaşmayan başka kullanımlara mı açılacaktır?

Biz yurttaşlar ve özellikle Heybeliada’da yaşayanlar olarak bu konuda çok net bir yerde duruyoruz:
Sanatoryum ve arazisi kamusal sağlık hizmeti amacı dışında değerlendirilmemelidir.

Bu talebimiz yalnızca geçmişe, anılara ya da sembolik değere dayanmıyor. Bu talep çok somut, çok güncel ve çok yaşamsal gerekçelere dayanıyor:

– Sağlık bir kamusal haktır.
Herkesin eşit, erişilebilir, kamusal sağlık hizmetine ulaşma hakkı vardır.

– Ada koşulları özel bir sağlık planlaması gerektirir.
Heybeliada ve diğer adalarda yaşayanlar için sağlık hizmetine erişim, ana karadaki birçok yerleşim yerine göre daha kırılgandır. Ulaşım koşulları, acil durumlar, yaşlı nüfus, kronik hastalıklar ve afet riskleri düşünüldüğünde mevcut sağlık altyapısının güçlendirilmesi gerekir; azaltılması değil.

– Sanatoryumun tarihsel işlevi sağlıkla özdeştir.
Böyle bir alanı sağlık dışı kullanımlara yönlendirmek, yalnızca bir yapının işlevini değiştirmek değil; toplumsal belleği, kamusal sorumluluğu ve tarihsel sürekliliği de zedelemektir.

– Kamu varlıkları kamu yararı için kullanılmalıdır.
Kamu varlıklarının öncelikli kullanım amacı kamunun bugünkü ve gelecekteki ihtiyaçlarını karşılamaktır. Böylesine büyük ve önemli bir kamu varlığının toplumun ortak ihtiyacı olan sağlık hizmeti yerine başka amaçlarla değerlendirilmesi kabul edilemez.

– Şeffaflık zorunludur.
Bu alan hakkında alınmış ya da alınmak istenen her türlü karar, kamuoyuna açık, denetlenebilir, hesap verebilir ve belgeli biçimde açıklanmalıdır. Kurul kararı, tahsis işlemi, kullanım değişikliği ya da başka bir idari tasarruf varsa halk bunu bilmek zorundadır.

Bizler, Heybeliada Sanatoryumu’nun ve arazisinin halktan koparılan, kapatılan, sağlık işlevinden uzaklaştırılan bir alan haline getirilmesine razı değiliz. Bu alanın yeniden toplum yararına, eşitlikçi ve kamusal sağlık anlayışıyla değerlendirilmesini istiyoruz.

Talebimiz açıktır:
Heybeliada Sanatoryumu ve arazisi sağlık içindir. Kamusal sağlık hizmetinde kalmalıdır.

Bu nedenle ilgili tüm kurumlardan açıklama, belge ve şeffaflık talep ediyor; yerel yönetimleri, meslek örgütlerini, sağlık hakkı savunucularını ve tüm yurttaşları bu ortak kamusal değere sahip çıkmaya çağırıyoruz.

Heybeliada Mahalle Meclisi